• Bağlantılarım

FORM BA VE FORM BS DE DEĞİŞİKLİKLER

5/2/2010 · Kategori: Is Hayati

 

Resmi Gazete No 27483
Resmi Gazete Tarihi 04/02/2010
Kapsam
 
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
(Sıra No: 396)
 
Bilindiği üzere, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun[1] 148, 149 ve Mükerrer 257 nci maddelerinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak, 350[2] Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğiyle, bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin belirli bir haddi aşan mal ve hizmet alımlarını "Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)" ile; mal ve hizmet satışlarını ise "Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Bs)" ile bildirmeleri yükümlülüğü getirilmiş, 362[3] ve 381[4] Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleriyle de bu yükümlülüğe ilişkin açıklamalar yapılmıştı.
Söz konusu yükümlülüğün 2010 yılı ve müteakip yılların aylık dönemlerinde yerine getirilmesinde uygulanacak usul ve esaslar ile bildirim hadleri bu Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.
1- KAPSAM
Yükümlülük Kapsamındaki Mükellefler
Bilindiği üzere, belirli bir haddi aşan mal ve hizmet alımlarını "Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)" ile; mal ve hizmet satışlarını ise "Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Bs)" ile bildirme yükümlülüğü, bilanço esasına göre defter tutan mükellefleri kapsamaktadır.
1.1.1.    Bilanço esasına göre defter tutmakta iken,  işletme hesabı esasına geçen mükellefler, işletme hesabına geçtikleri hesap döneminden itibaren bildirimde bulunmayacaklardır.
Buna karşın, işletme hesabına göre defter tutmakta iken, bilanço esasına geçen mükelleflerin, bilanço esasına geçtikleri hesap döneminden itibaren bildirim formu verme zorunlulukları bulunmaktadır.
1.1.2.    Kurumlar vergisinden muaf olan mükellefler, muafiyetten yararlandıkları hesap döneminden itibaren Ba-Bs bildirim formu vermeyeceklerdir.
1.1.3.    Serbest bölgelerde faaliyet gösteren mükelleflerin de Ba-Bs bildirimi verme yükümlülüğü bulunmaktadır. Söz konusu bildirimler, bu mükelleflerin kanuni merkezleri tarafından, merkez ve şube bilgileri birleştirilerek verilecektir. Ancak, kanuni ve iş merkezi yurt dışında olup, münhasıran serbest bölgede şubesi veya temsilciliği bulunan mükellefler, bildirim formlarında merkez bilgilerini dikkate almaksızın yalnızca serbest bölgede faaliyette bulunan şubelerinin mal ve/veya hizmet alış/satışlarını bildireceklerdir.
1.1.4.    Kollektif şirketler ve bilanço esasına göre defter tutan adi ortaklıkların Ba-Bs bildirim formları ortaklık veya şirket adına bunların vergi kimlik numaraları kullanılarak verilecektir. Ortaklık veya şirket adına verilmesi gereken bildirimlerin ortaklardan herhangi birinin vergi kimlik numarası kullanılarak verilmesi halinde bildirim formları hiç verilmemiş kabul edilecektir.
1.1.5.    Birden fazla şubesi bulunan mükelleflerin bildirim formlarının merkez tarafından şube ve merkez bilgileri birleştirmek suretiyle verilmesi gerekmektedir.
1.1.6.    Diğer taraftan, 362 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile noterlere yönelik olarak getirilmiş bulunan bildirim yükümlülüğü, 2010 yılından itibaren kaldırılmıştır.
1.2. Bildirime Konu Alış/Satışlar Ve Hadler
1.2.1.    Bildirim mecburiyeti bulunan mükelleflerce, belirlenen hadler çerçevesinde yapılan her türlü mal ve/veya hizmet alış ve satışları, bunlara ilişkin belgenin türüne (Fatura, irsaliyeli fatura, serbest meslek makbuzu, müstahsil makbuzu, gider pusulası, akaryakıt pompalarına bağlı ödeme kaydedici cihaz fişi, sigorta komisyon gider belgesi ve yolcu bileti gibi) bakılmaksızın Ba-Bs bildirim formlarına dahil edilecektir.
1.2.2.    Mükelleflerin 2010 yılı ve müteakip yılların aylık dönemlerine ilişkin mal ve/veya hizmet alışları ile mal ve/veya hizmet satışlarına uygulanacak had 5.000 TL olarak yeniden belirlenmiştir. Buna göre, bir kişi veya kurumdan katma değer vergisi hariç 5.000 TL ve üzerindeki mal ve/veya hizmet alışları, "Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)" ile; bir kişi veya kuruma katma değer vergisi hariç 5.000 TL ve üzerindeki mal ve/veya hizmet satışları ise "Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Bs)" nun Tablo II alanında bildirilecektir.
Söz konusu hadlerin uygulanmasında, özel matrah şekline tabi mal ve/veya hizmet alış/satışlarında katma değer vergisi, özel tüketim vergisine tabi işlemlerde ise özel tüketim vergisi dahil tutarlar dikkate alınacaktır.
Belgelerde gelir vergisi tevkifatına da yer verilen hallerde tevkifattan önceki brüt tutarlar dikkate alınacaktır.
Belirlenen hadlerin altında kalan alış ve satış bedellerinin bildirildiği, "Diğer Mal ve Hizmet Bedeli Toplamı" (Tablo III) bölümü Ba-Bs bildirim formlarından çıkartılmıştır.
1.2.3.    Herhangi bir mal ve hizmet alış veya satışına bağlı olarak, ödemenin gecikmesi ve döviz kurlarının değişmesi suretiyle ortaya çıkan ve fatura düzenlenmek suretiyle alıcıya/satıcıya yansıtılan vade veya kur farkı gelirleri/giderleri de haddi aşması halinde bildirimlere dahil edilecektir.
1.2.4.    Bir kişi veya kurumdan yapılan alışların kısmen veya tamamen iade edilmesi durumunda, bu iadeler söz konusu kişi ve kuruma yapılan satış olarak dikkate alınacaktır.
Aynı şekilde, bir kişi veya kuruma yapılan satışlardan bir kısmının veya tamamının iade alınması durumunda, bu iadeler söz konusu kişi ve kurumdan yapılan alış olarak dikkate alınacaktır.
1.2.5.    Bankalar,  Katılım Bankaları, Aracı Kurumlar,  Portföy Yönetim Şirketleri, Menkul Kıymet Yatırım Fon ve Ortaklıkları, Reasürans Şirketleri, Emeklilik Şirketleri, Sigorta Şirketleri ve Acenteleri yapmış oldukları işlemleri belirli periyotlarla Bakanlığımıza bildirdiklerinden, hizmet ve satış işlemlerinde düzenledikleri dekont ve poliçe bilgilerini Form Bs ile bildirmelerine gerek bulunmamaktadır.
Aynı şekilde, bu kurumların kendi aralarındaki işlemler sebebiyle düzenledikleri dekontların karşı tarafça Form Ba ile bildirilmesine de gerek bulunmamaktadır.
Ancak bu kurumlar, diğer belgelere dayalı olarak yaptıkları mal ve hizmet alım/satımlarını genel esaslar çerçevesinde Ba-Bs formları ile bildirmek zorundadırlar.
1.2.6.    Döviz alış-satışı yapan mükellefler ile yetkili müessese izin belgeli ve altın borsasına üye olup kıymetli maden alış-satışı ile uğraşan mükellefler belirli miktarın üzerindeki alış-satış bilgilerini Bakanlığımıza bildirmek zorunda olduklarından, bu işlemlerini ayrıca Ba ve Bs bildirim formlarıyla bildirmelerine gerek bulunmamaktadır.
Ancak, bu kurumlar, diğer belgelere dayalı olarak yaptıkları mal ve hizmet alım/satımlarını genel esaslar çerçevesinde Ba-Bs formları ile bildirmek zorundadırlar.
Diğer taraftan, bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin, döviz büroları ve yetkili diğer kuruluşlardan yapmış oldukları döviz alış-satışlarını Ba ve Bs bildirim formlarına dahil etmelerine gerek bulunmamaktadır.
1.2.7.    Sigorta şirketleri tarafından yapılan tazminat ödemeleri fatura ile belgelendirilen bir mal veya hizmet alımına dayanıyor ise, bu alımların genel esaslar çerçevesinde katma değer vergisi hariç tutarlarıyla Ba bildirim formuna dahil edilmesi gerekmektedir.
2- BİLDİRİMLERİN DÖNEMİ VE VERİLME SÜRESİ
2.1. Dönemi
Yükümlülük kapsamındaki mükelleflerin mal ve/veya hizmet alış/satışlarının aylık dönemler itibariyle bildirilmesi gerekmektedir.
Mal ve/veya hizmet alış/satışlarının bildirilecekleri aylık dönemler, bunlara ilişkin belgelerin düzenlenme tarihi dikkate alınarak belirlenir.
2.2. Verilme Süresi
2.2.1. Mükellefler söz konusu bildirim formlarını, aylık dönemler halinde düzenlemek ve takip eden ayın birinci gününden itibaren son günü akşamı saat 24:00'e kadar sistem üzerinden onaylamak suretiyle göndermekle yükümlüdürler.
2.2.2. Mükellefiyetin terki halinde bildirim formları, işin bırakıldığı tarihi izleyen ayın son günü akşamına kadar verilmek zorundadır. Bu bildirimler, kullanıcı kodu, parola ve şifre almış mükelleflerce veya 3568 sayılı Kanuna istinaden yetki almış meslek mensuplarınca verilecektir.
2.2.3. Bildirim verme zorunluluğu bulunan mükellefin ölümü halinde, bildirim formlarını verme sürelerine, Vergi Usul Kanununun 16 ncı maddesi hükmü uyarınca üç ay eklenir.
2.2.4. Tasfiyesi devam eden mükellefler bildirim formlarını, tasfiye süresince aylık dönemler halinde vereceklerdir. Tasfiyenin başladığı aya ait bildirim formları ise tasfiye öncesi ve sonrası ayrımı yapılmaksızın düzenlenecektir.
Diğer taraftan, tasfiye sonunda bildirimler tasfiye kararının tescil edildiği tarihi izleyen ayın son günü akşamına kadar tasfiye memuru veya 3568 sayılı Kanuna istinaden yetki almış meslek mensupları tarafından verilecektir.
2.2.5. 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun[5];
- 18 inci maddesi uyarınca gerçekleştirilen birleşmelerde, münfesih kurumun birleşmenin gerçekleştiği döneme ilişkin bildirimleri bunlar adına, birleşilen kurum veya 3568 sayılı Kanununa istinaden yetki almış meslek mensupları tarafından,
- 19 uncu maddesi uyarınca yapılan devirlerde, münfesih kurumun devrin gerçekleştiği döneme ilişkin bildirimleri bunlar adına, devir alan kurum veya 3568 sayılı Kanununa istinaden yetki almış meslek mensupları tarafından,
- 19 uncu maddesi uyarınca gerçekleştirilen tam bölünmelerde, münfesih kurumun bölünmenin gerçekleştiği döneme ilişkin bildirimleri bunlar adına, münfesih kurumun varlıklarını devralan kurumlardan müteselsil sorumluluk kapsamında herhangi biri veya 3568 sayılı Kanununa istinaden yetki almış meslek mensupları tarafından,
takip eden ayın son günü akşamına kadar verilmesi gerekmektedir.
3- BİLDİRİMLERİN VERİLME ŞEKLİ VE DOLDURULMASI
3.1. Bildirimlerin Elektronik Ortamda Verilme Zorunluluğu
3.1.1 Bilanço esasına göre defter tutan ve 376 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğine[6] göre beyannamesini elektronik ortamda vermek zorunda olan mükellefler, Ba ve Bs bildirim formlarını da elektronik ortamda https://e-beyanname.mb-ggm.gov.tr/ adresinden vermek zorundadırlar.
3.1.2. Bildirim formlarını elektronik ortamda veren mükelleflerin kağıt ortamında (elden veya posta ile) verdikleri bildirim formları hiçbir şekilde kabul edilmeyecektir.
3.1.3. Bildirimlerin elektronik ortamda verilmiş sayılabilmesi için sistem üzerinde onaylama işleminin yapılması şarttır. Onaylama işlemi en geç, bildirimlerin verilmesi gereken sürenin son günü saat 24:00'ten önce tamamlanmalıdır.
3.1.4. Vergi dairesi değişen mükellefler, bildirim formlarını en son bağlı oldukları vergi dairesine göndereceklerdir.
3.1.5. Elektronik ortamdaki bildirim formları;
- Kullanıcı kodu, parola ve şifre almış mükelleflerce gönderiliyorsa; formu düzenleyen kısmına mükellefe ilişkin bilgiler, formdaki yeminli mali müşavir kısmına ise, varsa yeminli mali müşavirlere ilişkin bilgiler yazılacaktır.
- Yeminli mali müşavirce gönderiliyorsa; formu gönderen bölümünde yeminli mali müşavirin bilgileri yer alacaktır. Formu düzenleyen bölümüne varsa serbest muhasebeci/ serbest muhasebeci mali müşavire ait bilgiler, yoksa mükellefe ait bilgiler yazılacaktır.
- Serbest muhasebeci/ serbest muhasebeci mali müşavir tarafından gönderiliyorsa; formu gönderen ve düzenleyen bölümlerine serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavirin bilgileri yazılacaktır. Mükellefin yeminli mali müşaviri varsa yeminli mali müşavir bölümü de doldurulacaktır.
3.2. Bildirimlerin Doldurulmasında Uyulacak Esaslar
3.2.1. Bildirimlerdeki alış/satış bedelleri, Türk Lirası (TL) olarak doldurulacak ve kuruş bilgileri gösterilmeyecektir.
Bir kişi veya kurumdan yapılan alış ve/veya satışlarda birden fazla belge olması halinde kuruş ihmali belge bazında değil, belgelerin toplam tutarı üzerinden yapılacaktır.
Diğer taraftan, birden fazla sayfadan oluşan (nakli yekûnlu) faturalar tek fatura olarak kabul edilecektir.
3.2.2. İthalat işlemlerinin form Ba ile bildirilmesinde Gümrük Beyannamesi giriş tarihi, ihracat işlemlerinin form Bs ile bildirilmesinde ise, fiili ihracatın gerçekleştiği tarih dikkate alınacaktır.
Ayrıca serbest bölgelerde faaliyette bulunan mükelleflerin yurt içine yaptıkları satış işlemlerinin form Bs ile bildirilmesinde serbest bölge işlem formu tarihi ve tutarı dikkate alınacaktır.
Bildirim formlarında alıcı veya satıcının vergi kimlik numarası, ithalat işlemlerinde "1111111111", ihracat işlemlerinde ise "2222222222" olarak kodlanacaktır.
3.2.3. Bir kişi veya kurumun birden fazla şubesinden yapılan mal ve/veya hizmet alımları, muhasebe sistemi gereği ayrı ayrı takip edilse bile, birleştirilerek Ba bildirim formunda tek satır olarak gösterilecektir.
Aynı şekilde, bir kişi veya kurumun birden fazla şubesine yapılan mal ve/veya hizmet satışları da birleştirilerek, Bs bildirim formunda tek satır olarak gösterilecektir.
3.2.4. Bildirim verme yükümlülüğü bulunan,  ancak tüm alış ve satışları belirtilen haddin altında kalan mükellefler, söz konusu formları Tablo II dışındaki tüm bilgileri doldurmak suretiyle vermek zorundadırlar.
3.2.5. Ba ve Bs bildirim formlarının Tablo II bölümlerinin doldurulması sırasında kullanılacak "ülke kodu" bilgileri Tebliğ ekinde yer almaktadır. (Ek:3)
4- CEZAİ UYGULAMA
4.1. Bildirimlerin Süresinde veya Tam Olarak Verilmemesi
Bildirim formlarını bu Tebliğde belirlenen süreler içinde vermeyen, eksik veya yanıltıcı bildirimde bulunan mükellefler hakkında 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesi hükmü uyarınca cezai işlem uygulanacaktır. Söz konusu cezai işlemin uygulanmasında, Ba ve Bs bildirim formları tek bir form olarak değerlendirilecek ve tek özel usulsüzlük cezası kesilecektir.
4.2. Bildirimlerin Düzeltilmesi
4.2.1. Mükellefler elektronik ortamda gönderip onayladıktan sonra, bildirimlerinde hata veya eksiklik bulunduğunu tespit etmeleri halinde, bunları yeniden düzenleyerek göndermek suretiyle düzeltme yapabilirler.
Ba ve Bs bildirim formlarından herhangi birinde hata yapıldığının belirlenmesi halinde, sadece hata yapılan bildirim formunun düzeltilerek gönderilmesi gerekmektedir.
4.2.2. Düzeltme işlemlerinde, hatalı veya eksik olarak düzenlenmiş bulunan bildirim formları tamamen iptal edilmekte ve düzeltmeleri içerecek şekilde düzenlenerek verilen bildirim formu geçerli kabul edilmektedir. Dolayısıyla, düzeltme amacıyla düzenlenen bildirim formlarının, daha önce bildirimde bulunulmamış gibi tüm alış-satış bilgilerini içerecek şekilde doldurulması gerekmektedir.
4.2.3. Bildirimlerin verilme süresi içerisinde yapılan düzeltmelerde herhangi bir ceza uygulanmayacak olup, bu süre geçtikten sonra yapılan düzeltmelerde ise, düzeltilen her bir form için ayrı ayrı olmak üzere Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesi hükmü uyarınca işlem yapılacaktır.  
5- YÜRÜRLÜK TARİHİ
Bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslar, Ocak 2010 dönemi ve sonraki aylık dönemlere ilişkin olarak verilecek bildirimler için uygulanacaktır.
Tebliğ olunur.

Yorum (yok) Yorum yaz!

OCAK 2010 ÜFE, TÜFE ORANLARI

3/2/2010 ·

TÜFE’de aylık değişim %1,85 olarak gerçekleşti.
2010 yılı Ocak ayında 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları Endeksi’nde
bir önceki aya göre %1,85,
 bir önceki yılın Aralık ayına göre %1,85,
bir önceki yılın aynı ayına göre %8,19
ve on iki aylık ortalamalara göre %6,16 artış gerçekleşmiştir.
Ana harcama grupları itibariyle bir ay önceye göre en yüksek artış %22,04 ile alkollü içecekler ve tütün grubunda gerçekleşmiştir. Ocak ayında endekste yer alan gruplardan ulaştırmada %3,53, gıda ve alkolsüz içeceklerde %1,58, konutta %1,51, lokanta ve otellerde %1,11, ev eşyasında %0,71, çeşitli mal ve hizmetlerde %0,23, eğitimde %0,07 artış, sağlıkta %-0,11, haberleşmede %-0,24, eğlence ve kültürde %-0,27, giyim ve ayakkabıda %-8,20 düşüş gerçekleşmiştir.
Bir önceki yılın aynı ayına göre TÜFE’de en yüksek artış %47,54 ile alkollü içecekler ve tütün grubunda gerçekleşmiştir. Ulaştırma (%10,74), çeşitli mal ve hizmetler (%10,44), gıda ve alkolsüz içecekler (%9,38) artışın yüksek olduğu diğer harcama gruplarıdır.
NUTS2 düzeyinde 26 bölge içinde TÜFE’nin aylık bazda en yüksek artış gösterdiği bölge TR72 (Kayseri, Sivas, Yozgat) (%3,31) olmuştur. Geçen yılın aynı ayına göre en yüksek artış TRC2 (Şanlıurfa, Diyarbakır) (%10,98) bölgesinde ve on iki aylık ortalamalara göre en yüksek artış TRC3 (Mardin, Batman, Şırnak, Siirt) (%8,21) bölgesinde gerçekleşmiştir.
2010 yılı Ocak ayında endekste kapsanan 446 maddeden; 51 maddenin ortalama fiyatlarında değişim olmazken, 240 maddenin ortalama fiyatlarında artış, 155 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşmiştir.
 
ÜFE’de aylık değişim %0,58 olarak gerçekleşti.
2010 yılı Ocak ayında 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Endeksi’nde
bir önceki aya göre %0,58, bir önceki yılın
Aralık ayına göre %0,58,
bir önceki yılın aynı ayına göre %6,30
ve on iki aylık ortalamalara göre %1,14 artış gerçekleşmiştir.
Aylık değişim tarım sektöründe %2,54, sanayi sektöründe %0,18 olarak gerçekleşti.
Tarım sektörü endeksinde, bir önceki yılın Aralık ayına göre %2,54, bir önceki yılın aynı ayına göre %16,96 ve on iki aylık ortalamalara göre %3,79 artış gerçekleşmiştir. Sanayi sektörü endeksinde ise bir önceki yılın Aralık ayına göre %0,18, bir önceki yılın aynı ayına göre %4,07 ve on iki aylık ortalamalara göre %0,58 artış gerçekleşmiştir.
ÜFE sonuçları sanayinin alt sektörleri bazında değerlendirildiğinde en yüksek aylık artış %3,91 ile taşocakçılığı ve diğer madencilik ürünleri alt sektöründe gerçekleşti.
Sanayinin üç sektöründen madencilik ve taşocakçılığı sektöründe %1,26, imalat sanayi sektöründe %0,22 artış, elektrik, gaz, su sektöründe %-0,62 düşüş gerçekleşmiştir.
Bir önceki aya göre endekslerin en fazla artış gösterdiği alt sektörler,taşocakçılığı ve diğer madencilik ürünleri (%3,91), kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri (%2,90), metal cevheri (%2,59), ana metal sanayi (%1,66), tekstil ürünleri imalatı (%1,31), motorlu kara taşıtları imalatı (%1,12), suyun toplanması, arıtımı ve dağıtımı (%1,12), gıda ürünleri ve içecek imalatı (%0,66) alt sektörleridir. Buna karşılık tütün ürünleri imalatı (%-6,87), büro makineleri imalatı (%-2,80), elektrikli makine ve cihazları imalatı (%-2,41), plastik ve kauçuk ürünleri imalatı (%-1,59), tıbbi, hassas ve optik aletler imalatı (%-1,19), deri ürünleri imalatı (%-1,18) bir ay önceye göre endekslerin en fazla gerilediği alt sektörler olmuştur.
2010 yılı Ocak ayında endekste kapsanan 779 maddeden; 153 maddenin ortalama fiyatlarında değişim olmazken, 346 maddenin ortalama fiyatlarında artış, 280 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşmiştir

Yorum (yok) Yorum yaz!

Geçici Vergi

2/2/2010 · Kategori: Is Hayati

GEÇİCİ VERGİ
Gerçek usulde gelir vergisine tabi ticari kazanç sahipleri ile serbest meslek erbabı, cari vergilendirme döneminin gelir vergisine mahsup edilmek üzere, üçer aylık dönemler halinde tespit edilecek kazançları üzerinden 103 üncü maddede yer alan tarifenin ilk gelir dilimine uygulanan oranda (% 15) geçici vergi öderler. Kurumlar vergisi mükellefleri ise % 20 oranında geçici vergi öderler.
Geçici Verginin Mükellefleri
* Ticari Kazanç Sahipleri
* Serbest Meslek Kazanç Sahipleri
* Kurumlar Vergisi Mükellefleri
Geçici Vergi Kapsamına Girmeyen Kazançlar
· Basit Usulde tespit edilen ticari kazançlar,
· Yıllara Yaygın İnŞaat ve Onarma İŞlerinden Elde Edilen Kazançlar, (GVK.Md.42)
· Noterlik görevini ifa ile mükellef olanlar.
 
Geçici Vergiye Esas Kazancın Tespiti
· Ticari kazanç ve serbest meslek kazancının tespitine iliŞkin hükümler geçerlidir.
· Dönemsellik esasına uyulması gerekir.
· Vergi Usul Kanununun değerlemeye iliŞkin hükümleri geçici vergi döneminin kapandığı tarih itibarıyla uygulanır. Yabancı paralar ve yabancı para cinsinden olan borç ve alacaklar Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasınca geçici vergi döneminin kapandığı tarih itibarıyla ilan edilen döviz alıŞ kurları ile değerlenir.
· Vadesi gelmemiŞ senede bağlı alacak ve borçlar değerleme günü kıymetine göre değerlenebilir.
· Bir dönem reeskont yapılması ikinci dönem de yapılmasını gerektirmez. Ancak alacak senetleri reeskont yapılmıŞsa borç senetleri de yapılmak zorundadır.
· Yıllık olarak seçilen maliyet tespit yönteminin geçici vergi uygulamasında da aynı olması gerekir.
· Yıllık olarak hesaplanan amortisman tutarının ilgili döneme isabet eden kısmı dikkate alınır. Yıllık olarak seçilen usul geçici vergi döneminde de geçerlidir.
· Ġndirim, istisna ve zararlar dikkate alınacaktır.
 
Geçici Verginin Eksik Beyan Edilmesi
GeçmiŞ dönemlere ait geçici verginin % 10‟u aŞan tutarda eksik beyan edilmesi halinde tespit edilen bu kısım için re‟sen veya ikmalen geçici vergi tarh edilir. Bu durumda tarh edilecek ek vergi için vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi uygulanır. Geçici vergi beyannamesi vermeyen mükellefler için % 10‟luk yanılma payı uygulanmayacaktır.
% 10‟luk yanılma payının, beyan edilmesi gereken (beyan edilmiŞ olan değil) geçici vergi matrahı üzerinden hesaplanması gerekmektedir. Ayrıca, verilen geçici vergi beyannamesinde matrah beyan etmeyen mükellefler için de beyan edilmesi gereken vergi matrahının % 10‟u kadar bir yanılma payı söz konusu olacaktır.
 
Geçici Vergi Dönemleri
Ocak-Şubat-Mart
Nisan-Mayıs-Haziran
Temmuz-Ağustos-Eylül
Ekim-Kasım-Aralık             olmak üzere 3 er aylık dönemler halinde, yıl içinde 4 defa geçici vergi beyannamesi düzenlenir.

Yorum (yok) Yorum yaz!

Amortismanlar

2/2/2010 · Kategori: Is Hayati

AMORTİSMAN KONUSU (ÖZET) 
İŞletmede bir yıldan daha fazla kullanılan ve yıpranmaya, aŞınmaya veya kıymetten düŞmeye maruz bulunan gayri menkullerle gayri menkul gibi değerlenen iktisadi kıymetlerin, alet, edavat, mefruŞat, demirbaŞ ve sinema filmlerinin iktisadi kıymetleri değerlemeye iliŞkin esaslara göre tespit edilen değerinin VUK hükümlerine göre yok edilmesi amortisman konusunu oluŞturur. İlgili mevzuat gereğince sözleŞme süresinden sonra bedelsiz olarak Devlete veya Devletçe tensip olunan bir teŞekküle veya belediyeye intikali öngörülen amortismana tabi iktisadi kıymetlerden (sözleŞme süresinde yenilenmesi gerekenler hariç) sermayenin veya özel maliyet bedellerinin itfası hükümlerine göre amortismana tabi tutulanlar, genel hükümler uyarınca ayrıca amortismana tabi tutulmazlar. (VUK Mad. 313)
Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeŞitli Şekillerde iŞletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları binek otomobilleri hariç olmak üzere, iŞletmelere ait binek otomobillerinin aktife girdiği hesap dönemi için ay kesri tam sayılmak suretiyle kalan ay süresi kadar amortisman ayrılır. Amortisman ayrılmayan süreye isabet eden bakiye değer, itfa süresinin son yılında tamamen yok edilir. (VUK Mad. 320)
Amortisman Sınırı değeri (2010 Yılı için 680.-TL) aŞmayan peŞtemallıklar ile iŞletmede kullanılan ve değeri (2010 Yılı için 680.-TL) aŞmayan alet, edevat, mefruŞat ve demirbaŞlar amortismana tabi tutulmayarak doğrudan doğruya gider yazılabilir. İktisadi ve teknik bakımdan bütünlük arz edenlerde bu had topluca dikkate alınır. (VUK Mad. 313)
NOT : 01.01.2004 Tarihinden önce Aktife alınan Amortismana tabi iktisadi kıymetler, Enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuŞtur.Bu iktisadi kıymetler için eski oranlarından amortisman ayrılmaya devam edilir. 01.01.2004 Tarihinden sonra alınan değerler ekteki listedeki oranlara göre itfa olunur. (VUK 333 sıra numaralı Genel Tebliğ)

Yorum (yok) Yorum yaz!

Mali Müşavir Adaylarına

1/2/2010 · Kategori: Is Hayati

Serbest muhasebeci-mali müşavir adaylarına bilgiler
Serbest muhasebeci-mali müşavirlik mesleği
İşletmelerin ekonomik, mali ve hukuki durumları ile vergiye ilişkin işlemlerini muhasebe kurallarına, gerçeklere ve yasalara uygunluk açısından inceleyerek görüşünü ilgililere bildiren ve bu işleri bir işyerine bağlı olmaksızın yapan kişidir.
GÖREVLER
- Serbest iş yapan kişilerin, resmi ve özel kurumların gelirlerini ve giderlerini, çeşitli adlardaki (işletme defteri, serbest meslek kazanç defteri vb.) defterlere kaydeder,
- Kişi veya kuruluşların yükümlü oldukları vergi beyannamelerini düzenler,
- Kişi ve kuruluşlar adına vergi daireleri ile uzlaşma işlemlerini gerçekleştirir, özel kurumların Sosyal Sigortalar Kurumu ile ilişkilerini düzenler,
- Gerçek ve tüzel kişilere ait işletmelerin, muhasebe sistemlerini kurar, geliştirir, işletmecilik, muhasebe, finans, mali mevzuat ve bunların uygulamaları ile ilgili işlerini düzenler veya bu konularda  danışmanlık yapar,
- Belgelere dayanarak inceleme ve denetim yapar, mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş bildirir, rapor düzenler, tahkim, bilirkişilik vb. işleri yapar,
- Vergi, fon, gecikme faizi ve cezalar hakkındaki uyuşmazlık işlerini çözümler,
- Şirketlerin ortaklık ve tasfiye işlemlerini yerine getirir,
- Vergi İdare Mahkemeleri ve adli yargıda, sermaye artırımı ve bankalara sunulan bilançoların incelenmesi vb. konularda bilirkişilik yapar,
- Kamu kurumları ile teşebbüs ve işletme sahipleri arasında hakemlik yapar,
- Fizibilite raporları hazırlar (Yatırımlar,ilaç fiyatları tespit ve değerlendirilmesi, sermaye piyasası kurulu ve diğer kuruluşlarca yaptırılacak muhasebe denetim işlemlerinde, fon kaynaklı kredilere ilişkin tespit işlemlerinde vb.).
KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
- Bilgisayar, hesap makinesi,
- Yasal defterler, beyannameler, makbuzlar,
- Çeşitli kırtasiye malzemeleri.
MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Serbest muhasebeci-mali müşavir olmak isteyenlerin;
- Sayılarla akıl yürütebilme yeteneğine,
- Ayrıntılara dikkat edebilme gücüne sahip,
- Büro işlerinde çalışmaktan ve verilerle (sayılarla) uğraşmaktan hoşlanan,
- Düzenli, sorumlu, sabırlı ve dikkatli kimseler olmaları gereklidir.
ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Serbest Muhasebeci-Mali Müşavirler, büro ortamında ve oturarak görev  yaparlar. Görev sırasında birinci derecede verilerle ilgilidirler. Çalışma koşulları düzenlidir. Kişi çalışırken, zaman zaman işletme sahipleriyle, vergi dairelerinin personeliyle, Sosyal Sigortalar kurumu personeliyle, bağlı olduğu meslek kuruluşlarıyla ve meslektaşlarıyla etkileşim halindedir.
ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Serbest muhasebeci-Mali Müşavirler kendi özel bürolarında ve denetim şirketlerinde çalışabilirler.
Avrupa Birliğine kabul edilmemizin gündemde olduğu bugünlerde mali konulardaki uygulamaların değişmesi ve artmasına paralel olarak bu meslekte çalışan kişilerin sayısı ve bu kişilere duyulan  ihtiyaç her geçen gün artmaktadır.
MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
3568 sayılı Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci-Mali Müşavirlik, Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu gereğince;
- Hukuk, İktisat, Maliye, İşletme, Muhasebe, Bankacılık, Kamu yönetimi ve Siyasal bilimler dallarında eğitim veren fakülteler,
- Yukarıda yazılı bölümlerle denkliği Yüksek Öğretim Kurumunca (YÖK) tasdik edilmiş yabancı yüksek öğretim kurumları,
- Yukarıdaki yazılı alanlarda yüksek lisans eğitimi  veren fakülteler. 
EĞİTİM SÜRESİ VE İÇERİĞİ
Bu meslek asıl olarak staj  yoluyla öğrenilir. Serbest Muhasebeci-Mali Müşavir adayları stajlarını Yeminli Mali Müşavir veya Serbest Muhasebeci-Mali Müşavir yanında 2 yıl çalışarak yaparlar.
Adayların staj konuları, çalışma programları ve staja ilişkin zorunlu eğitim programları Serbest Muhasebeci ve Mali Müşavirler Odası Temel Eğitim ve Staj Merkezi  (TESMER) tarafından  hazırlanır.  Serbest Muhasebeci ve Mali Müşavirler Odaları staj konuları, çalışma programları ve zorunlu eğitim programlarını adaylara duyurur ve uygulanmasını denetler.
Serbest muhasebeci-mali müşavir adayları 2 yıllık stajın sonunda açılacak olan sınava girmeye hak kazanırlar. Ancak bunun için aday meslek mensubunun, yanında staj yaptığı meslek mensubundan staj değerlendirme notu olarak 100 üzerinden  en az 60 puan alması gerekir.
Açılan Serbest Muhasebeci- Mali Müşavirlik sınavı konuları şunlardır:
1. Finansal Muhasebe
2. Finansal Tablolar ve Analizi
3. Maliyet Muhasebesi
4. Muhasebe Denetimi
5. Vergi Mevzuatı ve Uygulaması
6. Hukuk (Ticaret Hukuku, Borçlar Hukuku, İş Hukuku, SSK ve Bağ-Kur Mevzuatı, İdari Yargılama Hukuku)
7. Muhasebecilik ve Mali Müşavirlik Meslek Hukuku
Yapılan sınavda her  konudan 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, sınavın tüm konularının notları toplanır ve aritmetik ortalaması alınır. Başarılı sayılmak için bu ortalamanın en az 60 olması gerekir. Yanında  staj yapılan meslek mensubu tarafından verilen  değerlendirme not ortalaması ayrı bir ders gibi ortalamaya dahil edilir.
MESLEKTE İLERLEME
Serbest muhasebeci - mali müşavirlerin meslekte ilerlemeleri yeminli - mali müşavir unvanına hak kazanmaları ile gerçekleşebilmektedir. Bunun için 10 yıl serbest muhasebeci - mali müşavir olarak çalışması, yeminli mali müşavirlik sınavını kazanması ve ruhsatını alması gerekmektedir
kaynak: Morfikirler.com

Yorum (yok) Yorum yaz!

KDV İADELERİ ELEKTRONİK ORTAMDA

28/1/2010 · Kategori: Is Hayati

 

Tarih 27/01/2010
Sayı KDVK-53/2010-1
Kapsam
 
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
 
KATMA DEĞER VERGİSİ SİRKÜLERİ/53
 
Konusu                               :Katma değer vergisi (KDV) iade taleplerinde bazı belgelerin elektronik ortamda alınması ve değerlendirilmesi hakkında.
Tarihi                                  : 27/ 01 /2010
Sayısı                                 : KDVK-53/2010-1
İlgili Olduğu Madde            : KDV Kanununun (8/2), (9/1), (29/2) ve (32) inci maddeleri.
 
A.     Giriş
Katma değer vergisi iade talepleri ile ilgili olarak vergi dairelerince şu anda VEDOP üzerinden manüel olarak yapılan ve oldukça uzun zaman alan kontroller, vergi dairelerinin kırtasiyecilikten ve bir kısım formalitelerden kurtarılması, iade işlemlerine hız kazandırılması, KDV iade işlemleri açısından asgarî bir standart getirilmesi ve uygulama birliğinin sağlanması amacıyla Başkanlığımızca hazırlanan KDV İadesi Risk Analizi Projesi sayesinde elektronik ortamda yapılacak, mükelleflerin elektronik ortamda gönderecekleri belgeler esas alınarak özet bir rapor halinde vergi dairesinin kullanımına sunulacaktır.
Bu itibarla, KDV mükellefleri Ocak/2010 vergilendirme döneminden itibaren gerçekleşen iade hakkı doğuran işlemleri için geçerli olmak üzere bu işlemlerine yönelik iade taleplerinde, indirilecek ve yüklenilen KDV listeleri ile satış faturaları listesini ve iade için ibrazı istenilen durumlarda gümrük (çıkış) beyannamesi listesini internet vergi dairesi üzerinden göndereceklerdir.
B.     Kapsam
1.      İşlemler Bakımından
KDV Kanununun;
(8/2) maddesi uyarınca fazla ve yersiz ödenen vergilerden,
(9/1) maddesi ile Bakanlığımıza tanınan yetki kapsamında getirilen sorumluluk uygulamalarından,
(29/2) maddesi uyarınca indirimli orana tabi işlemlerden,
32 nci maddesine göre de bu maddede sayılan istisna kapsamındaki işlemlerden
 kaynaklanan KDV iade taleplerinde, "indirilecek KDV listesi", "yüklenilen KDV listesi" ve "satış faturaları listesi" ileiade için ibrazı istenilen durumlarda "gümrük (çıkış) beyannamesi listesi"nin elektronik ortamda alınması uygun görülmüştür.
2.      Mükellefler Bakımından
KDV mükelleflerinin tamamı yukarıda belirtilen iade taleplerini bu uygulama kapsamında yapacaklardır.
C.     Diğer Hususlar
1. Söz konusu listelere, fatura düzenleme limitinin altında kalsa dahi her bir belge kaydedilecektir.
2. Aynı mükelleften yapılan alımlar belge bazında bu listelere ayrı ayrı girilecektir.
3. İade talebine ilişkin olarak ibrazı gereken ve bu listelerin dışında kalan diğer belgelerin önceden olduğu gibi vergi dairesine intikal ettirilmesi gerekmektedir.
4. Elektronik ortamda alınan indirilecek ve yüklenilen KDV listeleri ile satış faturaları listesinin ve iade için ibrazı istenilen durumlarda gümrük (çıkış) beyannamesi listesinin ayrıca kâğıt ortamında verilmesine gerek bulunmamaktadır.
5. Bu mükelleflerin iade taleplerinin, iade için aranılan diğer tüm belgelerin vergi dairesine ibraz edildiği tarih itibarıyla geçerlilik kazanacağı tabiidir.
6. Vergi daireleri, mükelleflerin iade taleplerini iade için gerekli belgelerin tümü ve elektronik ortamda alınacak, sistem tarafından üretilecek KDV İadesi Kontrol Raporu çerçevesinde değerlendirerek ilgili KDV Genel Tebliğlerinde belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde sonuçlandıracaktır.
7. Bu listelerin doldurulmasında uyulacak kurallara internet vergi dairesinden ulaşılması mümkündür.
Duyurulur.

Yorum (yok) Yorum yaz!

MEMLEKET İSTERİM

28/1/2010 · Kategori: Yasam_ ask

Cahit Sıtkı Tarancı nede güzel anlatmış, hepimizin dileğini

MEMLEKET İSTERİM
 Memleket isterim
Gök mavi, dal yeşil, tarla sarı olsun;
Kuşların çiçeklerin diyarı olsun.
 
Memleket isterim
Ne başta dert, ne gönülde hasret olsun;
Kardeş kavgasına bir nihayet olsun.
 
Memleket isterim
Ne zengin fakir, ne sen ben farkı olsun;
Kış günü herkesin evi barkı olsun.
 
Memleket isterim
Yaşamak, sevmek gibi gönülden olsun;
Olursa bir şikâyet ölümden olsun.

Cahit Sıtkı TARANCI

Yorum (yok) Yorum yaz!

NAKİT AKIŞ TABLOLARI

28/1/2010 · Kategori: Is Hayati

TÜRKİYE MUHASEBE STANDARDI - 3
NAKİT AKIŞ TABLOLARI
 
I - AMAÇ
Madde 1-
Bu standardın amacı belli bir muhasebe döneminde işletmelerin nakit ve nakde eşdeğer varlıklarında meydana gelen değişiklikleri "işletme faaliyetleri", "yatırım faaliyetleri" ve "finansman faaliyetleri" itibariyle sınıflandırarak nakit akış tablosunda nasıl sunulacağını açıklamaktır.
Nakit akışları ile ilgili bilgiler, bir işletmenin nakit ve nakde eşdeğer varlıklarını yaratma olanağını değerlendirmek ve bu değerlerin kullanımı için işletmenin gereksinimlerini anlamak amacıyla finansal tablo kullanıcıları için hazırlanır.
II - TANIMLAR
Madde 2-
Bu standartta geçen terimlerin anlamları aşağıdaki gibidir:
a) Nakit: İşletmedeki nakit ile vadesiz mevduatı kapsar.
b) Nakde Eşdeğer Varlıklar: Yüksek derecede likit varlıklar olup hemen paraya dönüştürülebilen ve değer değişiklikleri karşısında önemsiz riski bulunan kısa vadeli varlıklardır.
c) Nakit Akışları: Nakit ve nakde eşdeğer varlıkların işletmeye giriş ve çıkışlarıdır.
d) İşletme Faaliyetleri: İşletmenin yatırım ve finansman faaliyetleri dışında gelir yaratan, esas faaliyeti ve diğer faaliyetlerinden oluşur.
e) Yatırım Faaliyetleri: Mali duran varlıklar, maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile özel tükenmeye tabi varlıklar ve diğer duran varlıkların elde edilmesi ve elden çıkarılmasına ilişkin faaliyetleri kapsar.
f) Finansman Faaliyetleri: Özkaynaklar ile yabancı kaynakların oluşmasına ve bu kaynaklarda meydana gelen değişikliklere ilişkin faaliyetlerden oluşur.
III - STANDARDIN İÇERİĞİ
Madde 3-
Nakit Akış Tablosu, döneme ilişkin nakit akışlarını "işletme faaliyetleri", "yatırım faaliyetleri" ve "finansman faaliyetleri" başlıkları altında sınıflandırarak rapor eder.
İşletmeler, nakit akış tablosunu bu standartta belirtilen hususlara uygun olarak hazırlarlar ve her dönem için hazırlanan temel finansal tabloların ayrılmaz bir parçası olarak sunarlar.
Madde 4-
İşletmeler "işletme faaliyetleri" ile "yatırım faaliyetleri" ve "finansman faaliyetleri"nden sağlanan nakit akışlarını kendi özellikleri ve yapısına en uygun şekilde rapor ederler.
Faaliyet sınıflarına göre rapor etme, tablo kullanıcılarına, faaliyetlerin işletmenin finansal durumu ile nakit ve nakde eşdeğer varlıkların tutarı üzerindeki etkilerini gösterir. Bu bilgiler, aynı zamanda bu faaliyetler arasındaki ilişkileri değerlendirmek için de kullanılır.
Madde 5-
Tek bir işlemde farklı faaliyetlerle ilgili nakit akışları yer alabilir. Örneğin bir borcun geri ödenmesinde faiz ve anapara ele alındığında, faiz işletme faaliyeti, anapara ise finansman faaliyeti olarak sınıflandırılabilir.
a) İşletme Faaliyetleri
Madde 6-
İşletme faaliyetlerinden sağlanan nakit akışları tutarı, dış finansman kaynaklarına ihtiyaç duymadan borçlarını geriye ödeyebilmesinin, işletme faaliyet kapasitesinin sürdürülmesinin, temettülerin ödenmesinin ve yeni yatırımların yapılabilmesinin mümkün olup olmadığının belirlenmesinde temel bir göstergedir. Döneme ilişkin nakit akışlarının belli bölümleri ile ilgili bilgiler, geleceğe ilişkin nakit akışlarının tahmin edilmesinde ve bütçelerin hazırlanmasında kullanılır.
Madde 7-
İşletme faaliyetlerinden elde edilen nakit akışları birinci derecede işletmenin gelir yaratan temel faaliyetleriyle ilgilidir. Ancak diğer olağan ve olağandışı faaliyetlerden elde edilen gelir ve karlar ile gider ve zararlar net karın veya zararın oluşumunu etkilediğinden bu kalemler işletme faaliyetleri bölümünde gösterilir. İşletme faaliyetlerine ilişkin nakit akışı örnekleri şunlardır :
a) Satışlardan elde edilen nakit girişleri,
b) Diğer olağan gelir ve karlardan sağlanan nakit girişleri,
c) Maliyetlerden kaynaklanan nakit çıkışları,
d) Faaliyet giderlerine ilişkin nakit çıkışları,
e) Diğer faaliyetlerden olağan gider ve zararlara ilişkin nakit çıkışları,
f) Finansman giderlerine ilişkin nakit çıkışları,
g) Olağandışı gelir ve karlardan sağlanan nakit girişleri,
h) Olağandışı gider ve zararlara ilişkin nakit çıkışları,
ı) Faaliyetlerle ilgili diğer dönen varlık ve diğer kısa vadeli yabancı kaynaklardaki değişiklikler,
i) Dönem karı vergi ve diğer yasal yükümlülüklere ilişkin ödemeler.
Bir maddi duran varlığın satışı sonucu doğan kar veya zarar net kar veya zararın içerisinde değerlendirilir. Ancak bu tür işlemlerle ilgili nakit akışları yatırım faaliyetlerinden elde edilen nakit akışları olarak düşünülmelidir.
Madde 8-
Bir işletme kendi faaliyetleri için veya ticari amaçlarla menkul kıymetler ve benzeri değerler bulundurabilir. Bu işlem satma amacıyla edinilen stok işlemiyle aynı niteliktedir. Bundan ötürü bu değerlerin neden olduğu nakit akışları işletme faaliyetleri sonucu meydana gelmiş kabul edilir. Aynı şekilde finansal kurumlar tarafından verilen krediler ve borçlar bu kurumların esas faaliyetleriyle ilgili olduğundan işletme faaliyetleri olarak kabul edilir.
b) Yatırım Faaliyetleri
Madde 9-
Yatırım faaliyetlerinden elde edilen nakit akışlarının ayrı olarak açıklanması önemlidir. Çünkü harcamalar gelecekte kar ve nakit akışı sağlayacak kaynaklar için yapılmıştır. Yatırım faaliyetlerine ilişkin örnekler aşağıdadır:
a) Bağlı menkul kıymetler, bağlı ortaklıklar, iştirakler ve diğer mali duran varlıkların satışına ilişkin nakit girişleri,
b) Bağlı menkul kıymetler, bağlı ortaklıklar, iştirakler ve diğer mali duran varlıklara ilişkin nakit çıkışları,
c) Maddi duran varlıkların, maddi olmayan duran varlıkların, özel tükenmeye tabi varlıkların ve diğer duran varlıkların satışlarından kaynaklanan nakit girişleri,
d) Maddi duran varlıklar, maddi olmayan duran varlıklar, özel tükenmeye tabi varlıklar ve diğer duran varlıkları elde etmek için yapılan nakit çıkışları,
e) Üçüncü kişilere verilen avans ve borçlara (finansal kurumlar dışında) ilişkin yapılan tahsilattan kaynaklanan nakit girişleri,
f) Üçüncü kişilere verilen avans ve borçlarla ilgili nakit çıkışları,
g) İşletme faaliyetleri veya ticari faaliyetler amacıyla yapılan sözleşmeler ile finansman faaliyetleri olarak sınıflandırılanlara ilişkin ödemeler dışındaki futures sözleşmeleri, forward sözleşmeleri, option sözleşmeleri, swap sözleşmelerine ilişkin nakit girişleri,
h) İşletme faaliyetleri veya ticari faaliyetler amacıyla yapılan sözleşmeler ile finansman faaliyetleri olarak sınıflandırılanlara ilişkin ödemeler dışındaki futures sözleşmeleri, forward sözleşmeleri, option sözleşmeleri, swap sözleşmelerine ilişkin nakit çıkışları.
c) Finansman Faaliyetleri
Madde 10-
Finansman faaliyetlerine ilişkin nakit akışlarının ayrı olarak açıklanması önemlidir. Çünkü işletmeye sermaye sağlayanların, işletmenin gelecekteki nakit akışı taleplerinin tahmin edilmesine olanak sağlar. Finansman faaliyetlerine ilişkin nakit akışlarının örnekleri şunlardır :
 
a) Hisse senedi ve diğer özkaynak araçlarının ihracından sağlanan nakit girişleri,
b) Sermaye azaltılmasıyla ilgili nakit çıkışları,
c) Para ve sermaye piyasalarından sağlanan borçlar ve diğer borçlanmalardan sağlanan nakit girişleri,
d) Borç ödemelerine ilişkin nakit çıkışları,
e) Finansal kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan borç ödemelerine ilişkin nakit çıkışları.
IV - AÇIKLAMALAR
d) İşletme Faaliyetlerine İlişkin Nakit Akışlarının Raporlanması
Madde 11-
İşletmeler, işletme faaliyetlerine ilişkin nakit akışlarını brüt (direkt) yönteme göre raporlar. Bu raporlamada ekteki Nakit Akış Tablosu formatı esas alınır.
Madde 12-
Direkt yöntemde brüt nakit girişleri ve brüt nakit çıkışlarına ait ana gruplar, aşağıdaki kaynaklardan elde edilir:
a) Temel finansal tablolardan,
b) Satışlar, satış maliyetleri ve diğer gelir tablosu kalemleri ( finansal kurumlar için faiz ve benzeri gelirler ile, faiz ve benzeri giderler) aşağıda belirtilen diğer hususlar göz önünde bulundurarak düzeltilir:
    i-   Dönem içinde stoklar, ticari alacaklar ve borçlardaki değişiklikler,
    ii- Diğer nakit giriş ve çıkışı gerektirmeyen kalemler,
    iii- Nakit etkisi, yatırım veya finansman nakit akışlarıyla ilgili olan diğer
          kalemler.
e) Yatırım ve Finansman Faaliyetleriyle İlgili Nakit Akışlarının Raporlanması
Madde 13-
Bir işletme yatırım ve finansman faaliyetleri sonucu ortaya çıkan brüt nakit girişleri ile brüt nakit çıkışlarını alt gruplar itibariyle ayrı raporlar. Ancak 14-16’ ncı maddelerdeki açıklanan nakit akışları net esasa göre raporlanır.
f) Nakit Akışlarının Net Yönteme Göre Raporlanması
Madde 14-
Aşağıdaki "işletme faaliyetleri", "yatırım faaliyetleri" veya "finansman faaliyetleri"nden elde edilen nakit akışları net yönteme göre raporlanır:
a) Müşteriler adına yapılan nakit girişleri ve nakit çıkışları,
b) Devir hızı yüksek, tutarları büyük ve vadeleri kısa olan kalemlere ilişkin nakit girişleri ve çıkışları.
Madde 15-
Madde 14/a’daki nakit akışlarına ilişkin örnekler:
a) Bir banka için vadesiz mevduatına yatırılan ve bu hesaptan çekilen tutarlar,
b) Bir yatırım şirketi tarafından müşterileri adına tutulan fonlar,
c) Mülk sahipleri adına yapılan tahsilatlar, kiralar ve ödemeler.
14/b’deki verilen krediler ve bunlara ilişkin örnekler:
a) Kredi kart müşterilerinin ilgili ana para ödemeleri,
b) Yatırımların satın alınması ve satılması,
c) Borçlanmaların nakit akışları.
Madde 16-
Finansal kurumların aşağıdaki faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları net yönteme göre raporlanır.
a) Mevduatların kabulü ve geri ödemesinden kaynaklanan nakit giriş ve çıkışları,
b) Diğer finansal kuruluşlara yatırılan ve bu kuruluşlardan çekilen mevduatlar,
c) Müşterilere verilen krediler, borçlar ve bunların geri ödemeleri.
g) Yabancı Paralı İşlemlere İlişkin Nakit Akışları
Madde 17-
Yabancı para işlemlerinden (yabancı ülkelerdeki iştirakler dahil) kaynaklanan nakit akışları, nakit akışı tarihindeki döviz kurlarına göre TL.’na çevrilir. Yabancı para birimli tutarlar nakit akışı tarihindeki döviz kurlarına göre çevrilerek raporlanır.
Madde 18-
Yabancı paralı nakit akışları, döviz kurlarındaki değişikliklerin etkisine ilişkin standarda uygun olarak raporlanır. Bu da uygulanan kuru fiili kura yaklaştırır. Örneğin; yabancı paralı işlemler ile yabancı ülkelerdeki iştiraklerin nakit akışlarının TL.’ye çevrilmesinde bir döneme ilişkin ağırlıklı ortalama kur kullanılabilir. Ancak, döviz kurlarındaki değişikliklerin etkisine ilişkin standart yabancı ülkelerdeki iştirak nakit akışlarının çevrilmesinde bilanço tarihindeki kurun kullanılmasına izin vermez.
h) Olağandışı Kalemler
Madde 19-
Olağandışı kalemlere ilişkin nakit akışları, ait olduğu faaliyete göre işletme, yatırım ve finansman faaliyetleri altında gösterilerek açıklanır.
Madde 20-
Olağandışı nakit akışlarının ait olduğu faaliyet grubu olarak sunulması, tablo kullanıcılarının bu nakit akışlarının niteliğini ve işletmenin bugünkü ve gelecekteki nakit akışları üzerindeki etkilerini anlamalarını sağlar. Bu açıklamalar TMS - 10 Dönem Net Karı veya Zararı, Temel Hatalar ve Muhasebe Politikalarında Değişiklikler standardındaki açıklamalara ek olarak gereklidir.
ı) Faiz ve Temettüler
Madde 21-
Faiz ve temettülerden elde edilen nakit girişleri ile bu kalemlerle ilgili nakit çıkışları ayrı ayrı açıklanır. Bu kalemlerin her biri dönemden döneme tutarlılık kavramına göre "işletme", "yatırım" veya "finansman" faaliyetleriyle ilgili oluşlarına göre sınıflandırılır.
Madde 22-
İster gelir tablosunda yansıtılsın isterse aktifleştirilmiş olsun bir döneme ilişkin ödenen faiz giderlerinin toplamı nakit akış tablosunun dipnotlarında açıklanır.
Madde 23-
Finansal kurumlar ödedikleri faiz giderlerini, tahsil ettikleri faiz gelirlerini ve temettülerini genelde işletme faaliyetlerinden sağlanan nakit akışları olarak gösterirler. Ancak diğer işletmeler için böyle geliştirilmiş bir ilke yoktur. Ödenen faiz giderleri tahsil edilen faiz gelirleri ve temettüler işletme faaliyetleri grubunda gösterilebilir. Çünkü bu kalemler net kar veya zararın oluşmasında etkilidirler.
Madde 24-
Ödenen temettüler elde edilen finansman kaynaklarının maliyetlerini oluşturduklarından finansman faaliyetine ilişkin nakit akışları grubunda gösterilir.
j) Dönem Karına İlişkin Vergiler
Madde 25-
Dönem karına ilişkin vergilerle ilgili nakit akışları ayrı olarak raporlanır. Finansman ve yatırım faaliyetleri ile ilişkisi tam olarak kurulamayan bu vergilerle ilgili nakit akışları "işletme faaliyetleri" grubunda gösterilir.
k) Mali Duran Varlıklar
(Bağlı menkul kıymetler, iştirakler, bağlı ortaklıklar, iş ortaklıkları)
Madde 26-
Bağlı ortaklıklar veya iştiraklerin muhasebeleştirilmesinde, maliyet esası veya özvarlık yöntemi esas alınmış olabilir. Bu durumda yatırımcı sadece kendi ile yatırım yapılan şirket arasındaki nakit akışlarını nakit akış tablosunda raporlar. Örneğin , temettüler ve alınan veya verilen avanslar gibi.
Madde 27-
İşletmeler, bir iş ortaklığındaki kendi payını işletme birleşmelerinin muhasebeleştirilmesine ilişkin standarda göre kısmi konsolidasyonu esas alarak konsolide nakit akış tablosunda rapor eder. Özvarlık yöntemini kullanan bir işletme kendi payını bu şekilde nakit akış tablosu kapsamına alırken, iş ortaklığındaki yatırımlarına, temettü dağıtımlarına ve diğer ödemelerine veya kendi şirketiyle iş ortaklığı arasındaki tüm nakit akışlarını tablo kapsamında gösterir.
İş ortaklıklarında konsolide nakit akış tablosunun düzenlenmesinde, özvarlık yöntemi uygulanırsa, iş ortaklığında ortak olan her işletme iş ortaklığı ile kendi işletmesi arasındaki nakit akışlarının tamamını tablo kapsamına alır.
l) İştirakler ve Bağlı Ortaklıklar ile Diğer İş Birimlerinin satın alınması ve Satılması
Madde 28-
İştirakler, bağlı ortaklıklar ve diğer işletme birimlerinin satın alınmasında veya satılmasında ortaya çıkan nakit akışları "yatırım faaliyeti" grubunda ayrı olarak raporlanır.
Madde 29-
Bir işletme; iştirakler, bağlı ortaklıklar ve diğer işletme birimlerinin dönem içindeki alış ve satışlarını toplam olarak aşağıdaki şekilde raporlar:
a) İlgili kaleme ilişkin satın alma veya satışlarının toplam tutarı,
b) Bu kalemlere ilişkin satın alma veya satışların nakit veya nakde eşdeğer tutarları,
c) Satın alınan veya satılan iştirak, bağlı ortaklık veya diğer işletme birimindeki nakit ve nakde eşdeğer varlıkların tutarı,
d) Satın alınan veya satılan iştirak, bağlı ortaklık veya işletme birimindeki nakit veya nakde eşdeğer varlıklar dışındaki varlık ve kaynakların ana gruplar itibariyle tutarları.
Madde 30-
Bağlı ortaklıklar, iştirakler ve diğer işletme birimlerinin satın alınmasına ve satılmasına ilişkin nakit akışları, ayrı bir kalem olarak raporlanır. Bu raporlama biçimi; bu kalemlere ilişkin nakit akışlarının diğer işletme ile yatırım ve finansman faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışlarından ayırt edilmesine olanak sağlar.
Bu varlıkların satılması ile satın alınmasından kaynaklanan nakit girişleri ile nakit çıkışları mahsup edilmez.
m) Nakit Akışı Yaratmayan İşlemler
Madde 31-
Yatırım ve finansman işlemlerinden nakit ve nakde eşdeğer varlık kullanımı gerektirmeyenler, nakit akış tablosunda yer almaz.
Madde 32-
Yatırım ve finansman faaliyetlerinin büyük bir kısmı, işletmelerin sermaye ve aktif yapılarına etki etmelerine karşın, cari nakit akışları üzerinde herhangi bir etkiye sahip değildirler. Nakit akışı yaratmayan işlemlerin, nakit akış tablosu dışında bırakılması, nakit akış tablosunun amacı ile tutarlıdır. Çünkü, bu işlemlerin cari dönemdeki nakit akışları ile bir ilişkileri bulunmamaktadır.
Nakit akışı yaratmayan işlemlerin örnekleri şu şekildedir:
a) Aktiflerin borçlanma veya finansal kiralama yoluyla elde edilmesi,
b) Bir işletmenin hisse senedi ihracı yolu ile elde edilmesi,
c) Borçların özkaynağa dönüştürülmesi.
 
n) Nakit ve Nakde Eşdeğer Varlıkların Unsurları
Madde 33-
Nakit ve nakde eşdeğer varlıklar açıklanmalı ve nakit akış tablosundaki tutarları bilançoda raporlanan aynı kalemlere ilişkin tutarlarla uyumlu olmalıdır.
Madde 34-
Nakit ve nakde eşdeğer varlıklar bilançoda "Hazır Değerler" hesap grubu ile menkul kıymetler grubu içinde yer alan, hemen paraya dönüştürülebilen ve değer değişiklikleri karşısında önemsiz riski bulunan kalemlerdir.
Madde 35-
Nakit ve nakde eşdeğer varlıkları oluşturan unsurlarda yapılan değişiklikler nakit akış tablosu dipnotunda açıklanır. Bu açıklama temel finansal tablolarla paralellik sağlar. Örneğin, bu değişiklik hazır değerler grubuna yeni bir kalemin eklenmesi veya çıkartılması biçiminde olabilir.
o) Diğer Açıklamalar
Madde 36-
Konsolide nakit akış tablosu düzenlenirken, nakit ve nakde eşdeğer varlıklara ilişkin önemli tutarların grup tarafından kullanılmayacak tutarları nedenleriyle birlikte finansal tablo dipnotlarında açıklanır. Örneğin bir ülkede faaliyette bulunan bir iştirakin sahip olduğu nakit ve nakde eşdeğer varlıkların ana şirket ve diğer iştiraklerin kullanımına izin vermeyen kambiyo kontrolleri ve diğer yasal sınırlamalar olabilir.
V - YÜRÜRLÜK TARİHİ
Madde 37-
Bu Türkiye Muhasebe Standardı 01.01.1997 tarihinde yürürlüğe girer.
EK - 1
 
NAKİT AKIŞ TABLOSU
(...........TL.)
 
 
                                   ÖNCEKİ        CARİ
                                   DÖNEM         DÖNEM
 
I- İŞLETME FAALİYETLERİNE İLİŞKİN
NAKİT KAYNAKLARI (KULLANIMLARI)
A- Olağan Faaliyetlerden Sağlanan Nakit
            1- Satışlardan Elde Edilen Nakit (+)
                        a) Net Satışlar (+)
                        b) Ticari Alacaklardaki Artışlar (-)
                        c) Ticari Alacaklardaki Azalışlar (+)
                        d) Alınan Sipariş Avanslarındaki Artışlar (+)
                        e) Alınan Sipariş Avanslarındaki Azalışlar (-)
                        f) Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakedişleri Artışları (+)
                        g) Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakedişleri Azalışları (-)
            2- Diğer Olağan Gelir ve Karlardan Sağlanan Nakit
                        a) Diğer Olağan Gelir ve Karlar (+)
                        b) Nakit Girişi Sağlamayan Gelir ve Karlar (-)
B- Olağan Faaliyetlere İlişkin Nakit Çıkışları
            1- Maliyetlerden Kaynaklanan Nakit Çıkışları
                        a) Satışların Maliyeti (+)
                        b) Stoklardaki Artışlar (+)
                        c) Stoklardaki Azalışlar (-)
                        d) Ticari Borçlardaki Azalışlar (Alımlardan Kaynaklanan) (+)
                        e) Ticari Borçlardaki Artışlar (-)
                        f) Amortisman ve Nakit Çıkışı Gerektirmeyen Giderler (-)
                        g) Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetlerindeki Artışlar (+)
                        h)Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetlerindeki Azalışlar(-)
2- Faaliyet Giderlerine İlişkin Nakit Çıkışları (-)
                        a) Araştırma Geliştirme Maliyetleri (+)
                        b) Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri (+)
                        c) Genel Yönetim Giderleri (+)
                        d) Amortisman ve Nakit Çıkışı Gerektirmeyen Diğer Giderler (-)
            3- Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlara İlişkin Nakit
                Çıkışları (-)
                        a) Diğer Faaliyetlerle İlgili Olağan Gider ve Zararlar (+)
                        b) Nakit Çıkışını Gerektirmeyen Diğer Gider ve Zararlar (-)
            4- Finansman Giderlerinden Dolayı Nakit Çıkışları (-)
                        a) Finansman Giderleri (+)
                        b) Nakit Çıkışı Gerektirmeyen Finansman Giderleri (-)
OLAĞAN FAALİYETLERE İLİŞKİN
NET NAKİT KAYNAĞI (KULLANIMI)
C- Olağandışı Gelir ve Karlardan Sağlanan Net Nakit (+)
            1- Olağandışı Gelir ve Karlardan Sağlanan Nakit (+)
                        a) Olağandışı Gelir ve Karlar (+)
                        b) Nakit Girişi Sağlamayan Gelirler ve Karlar (-)
            2- Olağandışı Gider ve Zararlar (-)
                        a) Olağandışı Gider ve Zararlar (+)
                        b) Nakit Çıkışı Gerektirmeyen Giderler ve Zararlar (-)
OLAĞANDIŞI FAALİYETLERE İLİŞKİN
NET NAKİT KAYNAĞI (KULLANIMI)
D- Faaliyetlerle İlgili Diğer Dönen Varlık ve Diğer Kısa Vadeli
            Yabancı Kaynaklardaki Değişikliklerle İlgili Nakit Akımları
            Dönen Varlık Artışları (-)
            Dönen Varlık Azalışları (+)
            Kısa Vadeli Yabancı Kaynak Artışları (+)
            Kısa Vadeli Yabancı Kaynak Azalışları (-)
E- Dönem Karı Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülüklere İlişkin Ödemeler (-)
            - Önceki Dönem Karından Ödenen
            - Peşin Vergiler
İŞLETME FAALİYETLERİNE İLİŞKİN
NET NAKİT KAYNAĞI (KULLANIMI)    
II - YATIRIM FAALİYETLERİNE İLİŞKİN
NAKİT KAYNAKLARI (KULLANIMLARI)
A-Yatırım Faaliyetinden Sağlanan Nakit (+)
1- Mali Duran Varlık Satışlarından Sağlanan Nakit (+)
2- Maddi Duran Varlık Satışlarından Sağlanan Nakit (+)
3- Diğer Duran Varlık Satışlarından Sağlanan Nakit (+)
B- Yatırım Faaliyetlerine İlişkin Nakit Çıkışları (-)
1- Mali Duran Varlık Alışları (+)
2- Maddi Duran Varlık Alışları (+)
3- Maddi Olmayan Duran Varlık Artışları (+)
4- Özel Tükenmeye Tabi Varlıklardaki Artışlar (+)
5- Diğer Duran Varlık Artışları (+)
YATIRIM FAALİYETLERİNE İLİŞKİN
NET NAKİT KAYNAĞI (KULLANIMI)    
III - FİNANSMAN FAALİYETLERİNE İLİŞKİN
NAKİT KAYNAKLARI (KULLANIMLARI)
A- Finansman Faaliyetlerinden Sağlanan Nakit
1- Kısa Vadeli Yabancı Kaynak Artışları (+)
2- Uzun Vadeli Yabancı Kaynak Artışları (+)
3- Sermaye Artışı (+)
4- Hisse Senedi İhraç Primleri (+)
B- Finansman Faaliyetlerine İlişkin Nakit Kullanımları (-)
1- Kısa Vadeli Yabancı Kaynak Ödemeleri (-)
2- Uzun Vadeli Yabancı Kaynak Ödemeleri (-)
3- Ödenen Temettüler (-)
4- Sermayenin Azaltılması (-)
FİNANSMAN FAALİYETLERİNE İLİŞKİN
NET NAKİT KAYNAĞI (KULLANIMI)    
IV - NAKİT ARTIŞI (AZALIŞI)       
V - DÖNEM BAŞI NAKİT MEVCUDU           
VI - DÖNEM SONU NAKİT MEVCUDU
 

Yorum (yok) Yorum yaz!

İş arayanlara, klavuz

25/1/2010 · Kategori: Is Hayati

İşte; iş arayanlara klavuzluk edecek iş ilanlarındaki havalı cümlelerin anlamları :) (yenibiris.com da sn. Cemil özden yorumlamış)

“Tercihen İngilizce bilen…”

Yapacağınız işle bir ilgisi yok ama, bu sıra herkes İngilizce bilen eleman arıyor. Bir bildikleri olmalı.

“Araştırmacı, öğrenmeye açık…”

O kadar işin arasında sizi eğitecek ne paramız, ne de zamanımız var. Mesleğinizle ilgili gelişmeleri iş saatleri dışında kendiniz araştırıp öğrenmek zorundasınız.

“İnisiyatif sahibi…”

Üstlerinden habersiz iş yapabilecek, ancak başarısız olursa canına okunmasına katlanabilecek.

“Sistem oluşturabilen…”

ISO çalışmalarına başladık. Yazılacak 78 adet prosedür var.

“Sorumluluk alabilen...”

Vergi, sigorta müfettişleri bir usülsüzlüğü yakaladığında “Valla üstlerimin bu işlemlerden hiç haberi yoktu, onlara danışmadan kendim yaptım” diyebilecek saflıkta olan.

“Erkek adayların askerliğini yapmış olması…”

Bayansanız askerlik yapmış olmanız gerekmiyor yani? (Ne ya, İsrail mi burası?)

“Bilgisayar kullanabilen…”

Valla geçen gün arkadaşın aklına uyup bir bilgisayar aldık ama?..

“Kariyer olanakları sunan şirketimiz...”

Başlangıç ücreti olarak piyasanın altında veriyoruz, ama burada gece yarılarına kadar çalışıp yöneticilerin de gözüne girerseniz sizi terfi ettirebiliriz.

“Seyahat engeli olmayan…”

Altınıza bir araba vericez, o şehir senin, bu kasaba benim deli dana gibi dolaşacaksınız. Evliyseniz sorun olabilir, isterseniz eşinize bir danışın. Ya da hiç danışmayın, bu sizin için iyi bir fırsat olabilir. Artık ona siz karar verin.

“İnsan ilişkilerinde başarılı…”

Şirketimizde herkes birbiriyle kavgalı, kimse kimseyle geçinemiyor. Bir de, sizle uğraşmayalım. Üst yönetimin hoşuna gidebilecek şeyleri yapabilen, yalakalık becerileri gelişmiş.

“İkna kabiliyeti olan…”

Müşterileri kalitesiz ürünleri daha pahalıya almaya razı edebilecek…

“Analitik düşünebilen…”

Ne bütçeyi tuturabiliyoruz, ne de muhasebe hesaplarını… Her şey Arap saçına döndü… Biri bizi bu durumdan kurtarsın!..

“Tercihen yüksek lisans mezunu, İngilizceyi ana dili gibi konuşabilen, konusunda en az on yıl deneyimli, askerliğini yapmış, 30 yaşını aşmamış…”

Oha demeyin, aslında ne istediğimizi biz de tam bilmiyoruz. Bu özelliklere sahip aday bulabilir miyiz, onu da bilmiyoruz. Ama patron yazalım, diyor; ilan havalı oluyormuş.

“B sınıfı sürücü belgesine sahip…”

Size araba vereceğiz ama şoför yok. Uzun yola alışıksınızdır umarız!..

“Tercihen muhasebe ve/veya İngilizce bilen …” (Valla gerçek!..)

Şimdi sizi tam olarak nerede kullanacağımızı bilmiyoruz. Ne kadar çok vasfınız olursa o kadar iyi. Hele bir siz işe başlayın. Gerisini sonra düşünürüz.

kaynak: yenbiris.com

Yorum (yok) Yorum yaz!

TEK DÜZEN HESAP PLANI 7 (MALİYET HESAPLARI)

23/1/2010 · Kategori: Is Hayati

7 MALİYET HESAPLARI

Maliyet hesapları, mal ve hizmetlerin planlanan biçim ve niteliğe getirilmesi için yapılan giderlerin toplandığı ve maliyet unsurlarına dönüştürülerek izlendiği hesaplardır.

Bu bölümde yer alan gider hesapları uygulamada esneklik sağlamak üzere iki seçenek halinde 7/A ve 7/B olarak sunulmuştur. 7/A seçeneğinde giderler defter-i kebirde fonksiyon esasına göre, 7/B seçeneğinde ise çeşit esasına göre belirlenmiştir. Bu suretle, işletmelere giderlerin bölümlenmesinde ve defter-i kebirde izlenmesinde kendi organizasyon yapılarına, büyüklüklerine ve ihtiyaçlarına göre düzenleyebilmeleri için kolaylık sağlanmış, farklı maliyet hesaplama yöntemlerine uyulabilmesi açısından da geniş bir esneklik tanınmıştır.

7/A SEÇENEĞİNDE MALİYET HESAPLARI(1)

Büyük ve orta büyüklükteki üretim ve hizmet işletmeleri için özellikle zorunlu olarak önerilen 7/A seçeneğinde; giderler, esas defterlerde fonksiyon esasına göre belirlenmiştir. Eş zamanlı kayıt yönteminin kullanılması önerilen bu uygulamada, giderler yapıldıkları anda ilgili defter-i kebir hesaplarına "Fonksiyon Esasına" göre kaydedilirken, söz konusu giderler aynı zamanda yardımcı defterlerde hem çeşit esasına hem de ilgili gider yerlerine göre izlenir. Gider çeşitlerinin izleneceği yardımcı defter kayıtlarının, giderlerin ait oldukları gider yerlerini de gösterecek şekilde tutulması durumunda, yöntem amacına uygun biçimde yürütülmüş olacaktır. Bu kayıt yönteminde; giderler eş zamanlı olarak aynı anda hem fonksiyonlarına, hem çeşitlerine hem de ilgili gider yerlerine göre izlendiğinden; muhasebe kayıtlarının azaltılmasına ve her kademenin üretim ve hizmet maliyetlerinin belli bir düzen içinde oluşturulmasına olanak sağlamaktadır.

Bu uygulamada, maliyet hesap grupları aşağıdaki gibi bölümlenmiştir.

70 Maliyet Muhasebesi Bağlantı Hesapları

(Maliyet muhasebesinin genel muhasebeden bağımsız çalışması durumunda bu grup çalıştırılır.)

71 Direkt İlkmadde Ve Malzeme Giderleri

72 Direkt İşçilik Giderleri

73 Genel Üretim Giderleri

74 Hizmet Üretim Maliyeti

75 Araştırma Geliştirme Giderleri

76 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri

77 Genel Yönetim Giderleri

78 Finansman Giderleri

79

Bu uygulamada yardımcı defterlerde izlenecek Gider Çeşitleri 0-9 sayılı hesaplarda, Gider Yerleri ise 10-99 sayılı hesaplarda gösterildiği gibidir.

Bu bölümde yer alan Maliyet Hesap Gruplarının her biri defter-i kebir hesabı düzeyinde gider hesapları, yansıtma hesapları ve fark hesapları olarak bölümlenir.

GİDER HESAPLARI :

Bu hesaplar; dönem içinde yapılan ve tahakkuk ettirilen giderlerin izlendiği ve borçlarına kaydedildiği hesaplardır. Gider hesaplarına yapılacak kayıtlara ilişkin olarak düzenlenecek muhasebe fişlerinde gider yerleri ve gider çeşitleri hesaplarına ait numaralar birlikte yazılır.

GİDER YANSITMA HESAPLARI :

Bu hesaplar, "fiili maliyetlerin" uygulandığı durumlarda gider hesaplarında toplanan giderlerin tümünün; önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin kullanılması durumunda ise, bunlara göre saptanan giderlerin ilgili hesaplara yansıtılmasını sağlamak amacıyla kullanılır.

FARK HESAPLARI :

Bu hesaplar, önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulanması halinde fiili giderler ile önceden saptanmış giderler arasındaki farkların kaydedildiği hesaplardır. Fark hesapları borç ve alacak kalıntısı verebilir.

70 MALİYETİ MUHASEBESİ BAĞLANTI HESAPLARI

Bu grupda yer alan hesaplar genel muhasebe ile maliyet muhasebesinin birbirinden ayrı olarak yürütülmesinin istenmesi durumunda, genel muhasebe ile maliyet muhasebesi arasında bağlantıların kurulmasını sağlamak amacıyla kullanılır.

700. Maliyet Muhasebesi Bağlantı Hesabı :

Genel Muhasebe ile maliyet muhasebesi arasında bağlantıyı sağlayan ve genel muhasebe tarafından tutulan hesaptır.

Maliyet muhasebesinin genel muhasebeden ayrı izlendiği durumlarda maliyetlerle ilgili giderler genel muhasebe tarafından bu hesaba borç kaydedilir.

İşleyişi :

Maliyetle ilgili tüm giderler tahakkuk ettikçe hu hesaba borç, ilgili aktif ve pasif hesaplara alacak kaydedilir. Maliyet dönemleri sonunda maliyet muhasebesi tarafından genel muhasebeye bildirilen veriler bu hesabın alacağına, ilgili hesapların borcuna kaydedilir.

701. Maliyet Muhasebesi Yansıtma Hesabı :

Genel Muhasebe ile maliyet muhasebesi arasında bağlantıyı sağlayan ve maliyet muhasebesi tarafından tutulan ve "700- Maliyet Muhasebesi Bağlantı Hesabı"nın borcuna kaydedilen giderlerin, maliyet muhasebesince ilgili hesaplara aktarılmasını sağlayan hesaptır.

İşleyişi :

Genel muhasebede "700- Maliyet Muhasebesi Bağlantı Hesabı"nın borcuna kaydedilen giderler genel muhasebeden gelen belgeler doğrultusunda maliyet muhasebesinde bu hesabın alacağına, fonksiyonel gider hesaplarının borcuna kaydedilir. Maliyet muhasebesinden genel muhasebeye aktarılan tutarlar ise bu hesabın borcuna, ilgili fonksiyonel gider yansıtma hesaplarının alacağına kaydedilir.

71 DİREKT İLKMADDE VE MALZEME GİDERLERİ

Bu grupta yer alan hesaplar, üretilen mamülün bünyesine ana madde olarak katılan ve hangi mamülden ne kadar tüketildiği, ekonomik bakımdan ayrı olarak izlenebilen ilkmadde ve malzemelerle ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarını kapsar.

710. Direkt İlkmadde Ve Malzeme Giderleri :

Bu giderler, esas üretim gider yerleri ile ilgili olup, mamülün bünyesine giren, mamülün temel öğesini oluşturan ve mamülün bünyesine doğrudan yüklenebilen maddelerin kullanımı fiili tutarlarla bu hesapta izlenir. Üretimde kullanılmayan ve satılan ilkmadde ve malzemenin maliyeti bu hesapta izlenmez.

İşleyişi :

Dönem içinde üretimde kullanılmak üzere ana ve yardımcı üretim yerlerinde ambardan çekilen direkt maddeler bu hesabın borcuna, "150- İlkmadde ve Malzeme Hesabı"nın alacağına kaydedilir. Eş zamanlı kayıt sistemi uygulayan işletmelerde giderlerin tahakkuk kaydının yapılmasını sağlamak üzere düzenlenen fişde, gider çeşidi ile gider yeri kodunun yazılması esastır.

Hesapla ilgili yapılan düzeltmeler hesabın alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında hu hesap, "711- Direkt İlkmadde ve Malzeme Yansıtma Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

711. Direkt İlkmadde ve Malzeme Yansıtma Hesabı :

Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda "710- Direkt İlkmadde ve Malzeme Giderleri Hesabı"nın borcuna gider çeşidi olarak kaydedilen giderler ile, önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, önceden hesaplanmış giderler, maliyet unsuru olarak bu hesabın alacağı karşılığında "151- Yarı Mamüller-Üretim Hesabı"na borç kaydedilir. Dönem sonlarında "710- Direkt İlkmadde ve Malzeme Giderleri Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

712. Direkt İlkmadde ve Malzeme Fiyat Farkı :

Önceden saptanmış maliyet hesaplama yöntemlerinin uygulandığı durumlarda fiili direkt ilkmadde ve malzeme giderleri ile önceden saptanmış ve maliyetlere yüklenmiş, direkt ilkmadde ve malzeme giderleri arasındaki olumlu veya olumsuz fiyat farklarının izlendiği hesaptır. Olumsuz fiyat farkları bu hesabın borcuna, olumlu fiyat farkları ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap ilgili stok ve satış maliyet hesaplarına aktarılarak kapatılır.

713. Direkt İlkmadde ve Malzeme Miktar Farkı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda fiili direkt ilkmadde ve malzeme giderleri ile önceden saptanmış direkt ilkmadde ve malzeme giderleri arasındaki olumlu veya olumsuz miktar farklarının kaydedildiği hesaptır. Olumsuz miktar farkları hesabın borcuna, olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonunda hu hesap ilgili stok ve satış maliyet hesaplarına aktarılarak kapatılır.

72 DİREKT İŞÇİLİK GİDERLERİ

Bu grup bir mal veya hizmetin üretim maliyetine doğrudan doğruya verilebilen işçilik giderleri ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarından oluşur.

720. Direkt İşçilik Giderleri Hesabı :

Bu giderler esas üretim gider yerleri ile ilgili olup, belli bir mamül veya hizmetin üretim maliyetine doğrudan doğruya yüklenebilen işçilik giderlerini kapsar. Bu giderler hangi mamül veya mamül grubu için harcandığı izlenebilen ve herhangi bir dağıtım anahtarına gerek duymadan, işçi başına düşen çalışma süresi ölçülebilen işçilik giderlerinden oluşur.

721. Direkt İşçilik Giderleri Yansıtma Hesabı :

Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda "720- Direkt İşçilik Giderleri Hesabı"nın borcuna gider çeşidi olarak kaydedilen giderler ile önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda önceden saptanmış direkt işçilik giderleri, maliyet unsuru olarak bu hesabın alacağı karşılığında "151- Yarı Mamüller Üretim Hesabı"na borç kaydedilir.

Fiili maliyet yönteminin uygulandığı işletmelerde üretim yapılmayan işçilikler olağan durumlarda bu hesabın alacağı karşılığı "680- Çalışmayan Kısım Giderleri Hesabı"nın borcuna aktarılır.

722. Direkt İşçilik Ücret Farkları:

Önceden saptanmış maliyet hesaplama yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, fiili direkt işçilik giderleri ile önceden saptanmış ve maliyetlere yüklenmiş direkt işçilik giderleri arasındaki olumlu veya olumsuz ücret farklarının izlendiği hesaptır.

Olumsuz ücret farkları bu hesabın borcuna, olumlu ücret farkları ise alacağına kaydedilir. Bu hesap dönem sonlarında ilgili stok ve satış maliyeti hesaplarına aktarılarak kapatılır.

723. Direkt İşçilik Süre (Zaman) Farkları :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda fiili giderler ile önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz süre (zaman) farklarının kaydedildiği hesaptır.

Olumsuz süre farkları bu hesabın borcuna olumlu süre farkları ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap ilgili stok ve satış maliyeti hesaplarına aktarılarak kapatılır.

73 GENEL ÜRETİM GİDERLERİ

Bu grup işletmenin üretimi ve bu üretime bağlı hizmetler için yapılan direkt ilk madde ve malzeme ve direkt işçilik dışında kalan giderlerle ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarından oluşur.

730. Genel Üretim Giderleri :

İşletmenin üretimi ve bu üretime bağlı hizmetler için yapılan direkt işçilik ve direkt ilkmadde ve malzeme dışında kalan giderlerin izlendiği hesaptır.

Bu giderlerin;

— Üretim ve hizmet maliyeti ile ilgili bir gider niteliğini taşıması,

— Çeşit ve değer yönü ile doğrudan doğruya değil ancak dağıtım yoluyla üretim ve hizmet maliyetlerine yansıtılabilir nitelikte olması, gerekir.

Tahakkuk eden giderler bu hesabın borcuna kaydedilir. Dönem sonlarında "731- Genel Üretim Giderleri Yansıtma Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

731. Genel Üretim Giderleri Yansıtma Hesabı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, önceden saptanmış genel üretim giderleri,

Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda, "730- Genel üretim Giderleri Hesabı"nın borcuna kaydedilen giderleri, bu hesabın alacağı karşılığı "151- Yarı Mamüller Üretim Hesabı" ile diğer aktif, gider ve zarar hesaplarına borç kaydedilir.

732. Genel Üretim Giderleri Bütçe Farkları :

Fiili üretim genel giderleri ile maliyetlere yüklenen önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz bütçe farklarının izlendiği hesaptır.

Olumsuz farklar hesabın borcuna olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap ilgili stok ve satış maliyeti hesaplarına aktarılarak kapatılır.

733. Genel Üretim Giderleri Verimlilik Farkları :

Fiili üretim genel giderleri ile maliyetlere yüklenen önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz verimlilik farklarının izlendiği hesaptır.

Olumsuz farklar hesabın borcuna olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap ilgili stok ve satış maliyeti hesaplarına aktarılarak kapatılır.

734. Genel Üretim Giderleri Kapasite Farkları :

Fiili üretim genel giderleri ile maliyetlere yüklenen önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz kapasite farklarının izlendiği hesaptır.

Olumsuz farklar hesabın borcuna olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap ilgili stok ve satış maliyeti hesaplarına aktarılarak kapatılır.

74 HİZMET ÜRETİM MALİYETİ

Bu grup hizmet işletmeleri ile ilgilidir. Hizmet işletmelerinde 71, 72 ve 73 gruplarda yer alan hesaplar kullanılmaz. Bu hesaplar yerine bu gruptaki hesaplar kullanılır. Hizmet işletmelerinin üretim maliyetlerinin izlenmesinde kullanılan hesaplar bu grupta yeralır.

740. Hizmet Üretim Maliyeti

Hizmet işletmelerinde üretilen hizmetler için yapılan giderlerin fiili tutarları bu hesabın horcuna kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap "741- Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma" hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır.

741. Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma Hesabı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, önceden saptanmış hizmet maliyetini oluşturan giderler, fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda "740- Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı"nın borcuna kaydedilen tutarları hu hesabın alacağı karşılığı "622- Satılan Hizmet Maliyeti Hesabı"nın borcuna aktarılır. Dönem sonlarında bu hesap "740- Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

742. Hizmet Üretim Maliyeti Fark Hesapları :

Hizmet üretim maliyetlerinin fiili tutarları ile önceden saptanmış hizmet üretim maliyeti arasındaki olumlu veya olumsuz farkların izlendiği hesaptır. Olumsuz farklar hesabın borcuna, olumlu farklar hesabın alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında hu hesap "622 Satılan Hizmet Maliyeti Hesabına" aktarılarak kapatılır.

75. ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME GİDERLERİ :

Bu grup araştırma ve geliştirme faaliyetleri ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarından oluşur.

750. Araştırma ve Geliştirme Giderleri :

Üretime devam olunan mamüllerin maliyetlerini düşürmek, satışlarını arttırmak, bulunan yeni üretim çeşitlerinin işletmede kullanılmakta olan yöntem ve işlemlerini geliştirmek ya da yeni yöntem ve işlemler bulmak, üretimde kullanılan teçhizatın yenilerinin ve mevcutlarının geliştirilmesine ilişkin araştırmalar yapmak, satış ve pazarlama faaliyetlerini geliştirmek ve diğer bir deyişle ticari alana uygulanması için yapılan giderlerin kaydedildiği hesaptır.

Aktifleştirilmeyen araştırma ve geliştirme giderleri ile aktifleştirilmiş olanlardan bu döneme isabet eden itfa payları bu hesabın borcuna kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap, "751- Araştırma ve Geliştirme Giderleri Yansıtma Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

751. Araştırma ve Geliştirme Giderleri Yansıtma Hesabı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, önceden saptanmış araştırma ve geliştirme giderleri fiili maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda "750- Araştırma Geliştirme Giderleri Hesabı"nın borcuna kaydedilen tutarlar bu hesabın alacağı karşılığı, sonuç hesaplarında "630- Araştırma ve Geliştirme Giderleri" veya ilgili aktif hesaplara borç kaydedilir. Bu hesap, dönem sonlarında "750- Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabı"yla kapatılır.

752. Araştırma ve Geliştirme Gider Farkları :

Araştırma ve geliştirme fiili giderleri ile önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz farkların izlendiği hesaptır.

Olumsuz farklar hesabın borcuna olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap "630- Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabı"na aktarılarak kapatılır.

76 PAZARLAMA SATIŞ VE DAĞITIM GİDERLERİ

Bu grup araştırma ve geliştirme faaliyetleri ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarından oluşur.(1)

760. Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri :

Mamülün stoklara verildiği ve hizmetin tamamlandığı andan itibaren bu mal ve hizmetlerin alıcılara teslimine kadar yapılan giderler bu hesaba borç kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap, "761- Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Yansıtma Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

761. Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Yansıtma Hesabı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda önceden saptanmış pazarlama, satış ve dağıtım giderleri ile, fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda "760- Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabı"nın borcuna kaydedilen giderler bu hesabın alacağı karşılığı "631- Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabı"na devredilir.

Dönem sonlarında bu hesap, "760- Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

762. Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Fark Hesabı :

Pazarlama giderlerinin fiili tutarları ile önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz farkların izlendiği hesaptır.

Olumsuz farklar hesabın borcuna olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap "631- Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabı"na aktarılarak kapatılır.

77 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ :

Bu grup yönetim fonksiyonu ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarından oluşur.

770. GENEL YÖNETİM GİDERLERİ :

Bir işletmenin yönetim fonksiyonları, işletme politikasının tayini, organizasyon ve kadro kuruluşu, büro hizmetleri, kamu ilişkileri, güvenlik, hukuk işleri, personel işleri, kredi ve tahsilatı da kapsayan muhasebe ve mali işler servislerin giderleri bu hesaba borç kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap, " 771- Araştırma ve geliştirme Giderleri Yan-sıtma Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.(1)

771. Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, önceden saptanmış genel yönetim giderleri,

Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda "770- Genel Yönetim Giderleri Hesabı"nın borcuna kaydedilen giderleri hesabın alacağı karşılığı "632- Genel Yönetim Giderleri Hesabı"na borç kaydedilir. Bu hesap, dönem sonlarında "770- Genel Yönetim Giderleri Hesabı" ile karşılaştırılarak kapatılır.

772. Genel Yönetim Gider Farkları Hesabı :

Fiili genel yönetim giderleri ile önceden saptanmış giderler arasındaki olumlu ya da olumsuz farklar bu hesaba alınır ve dönem sonlarında "632- Genel Yönetim Giderleri Hesabı"na aktarılarak kapatılır.

78 FİNANSMAN GİDERLERİ :

Bu grupta işletmenin borçlandığı tutarlarla ilgili olarak katlanılan ve varlıkların maliyetine eklenmemiş bulunan faiz ve benzeri giderlerle, yansıtma ve fark hesapları yer alır.

780. Finansman Giderleri Hesabı :

İşletme faaliyetlerinin aksamadan yürütülebilmesi amacıyla borçlanılan tutarlarla ilgili faiz, kur farkları, komisyon ve benzeri giderler bu hesaba borç kaydedilir.

781. Finansman Giderleri Yansıtma Hesabı :

Önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda, önceden saptanmış finansman giderleri ile fiili maliyet yöntemlerinin uygulandığı durumlarda "780- Finansman Giderleri Hesabı"nın borcuna kaydedilen giderler bu hesabın alacağı karşılığında sonuç hesaplarındaki "66- Finansman Giderleri" grubunun ilgili hesabına borç kaydedilir.

782. Finansman Giderleri Fark Hesabı :

Finansman Giderlerinin fiili tutarları ile önceden saptanmış tutarları arasındaki olumlu ya da olumsuz farkların izlendiği hesaptır.

Olumsuz farklar hesabın borcuna olumlu farklar ise alacağına kaydedilir. Dönem sonunda bu hesap "66- Finansman Giderleri" grubunun ilgili hesabına aktarılarak kapatılır.

0-9 GİDER ÇEŞİTLERİ

Gider çeşitleri hesapları, mal ve hizmet üretiminde katlanılması gereken maliyetlerin bünyesindeki harcama çeşitlerini ifade eder.

Bu hesaplar, kuruluşların bünyelerine uygun biçimde detaylandırılır. Gider çeşitleri hesaplarının sabit, değişken ve yarı değişken olarak gruplandırılması mümkündür.

Gruplar içindeki gider çeşitlerinin sabit, değişken ve yarı değişken biçimde ayırımı işletmelerin kendi ihtiyaç ve insiyatiflerine bırakılmıştır.

Gider çeşitleri hesaplarının kodlamasında aşağıda belirtilen sınıflama esas alınmıştır.

Gider hesapları grupları :

0 İlk madde ve malzeme

1 İşçi ücret ve giderleri

2 Memur ücret ve giderleri

3 Dışardan sağlanan fayda ve hizmetler

4 Çeşitli giderler

5 Vergi, resim ve harçlar

6 Amortismanlar ve tükenme payları

7 Finansman Giderleri

0. İlk Madde ve Malzeme Giderleri

Mal ve hizmetlerin üretilmesini, işletme faaliyetlerinin devamlılığını sağlamak amacıyla tüketilen her türlü direkt ilkmadde ve malzeme, endirekt malzeme ve üretimle ilgili dışarıyla yaptırılan işleri kapsar.

1. İşçi Ücret ve Giderleri

İşletme faaliyetlerini yürütmek üretim ve hizmetleri gerçekleştirmek amacıyla çalıştırılan işçiler için tahakkuk ettirilen, (Esas işçilik, fazla mesai, üretim primleri, ikramiyeler, yıllık izin ücretleri, S. Sigorta işveren primi, gece primi, hafta tatili ve genel tatil ücretleri, her türlü sosyal yardımlar ve işçilere ait diğer giderler gibi) her türlü tutarları kapsar.

2. Memur Ücret ve Giderleri

İşletme faaliyetlerini yürütmek, üretim ve hizmetler gerçekleştirmek amacıyla çalıştırılan aylıklı yönetici, memur, büro personeli vb.. için tahakkuk ettirilen her türlü tutarları kapsar.

3. Dışardan Sağlanan Fayda ve Hizmetler

İşletme faaliyetlerini yürütmek, üretim pazarlama ve diğer hizmetleri gerçekleştirmek amacıyla dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler (elektrik, su, gaz bakım ve onarım, haberleşme, nakliye ile diğer fayda ve hizmetler) için yapılan giderleri kapsar.

4. Çeşitli Giderler

Yukarıda belirtilen giderler dışında, işletme faaliyetlerini sürdürmek için yapılması gerekli olan giderleri kapsar. Sigorta giderleri, kira giderleri, yolluk giderleri dava icra ve noter giderleri, iştirak payı ve aidat giderleri, çeşitli giderler gibi giderler bu grupta yer alır.

5. Vergi, Resim ve Harçlar

Mevzuat gereğince tahakkuk ettirilen gider niteliğindeki vergi, resim ve harçları kapsar.

6. Amortismanlar ve Tükenme Payları

Maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile, özel tükenmeye tabi varlıklar için ayrılan amortisman gideri ile tükenme paylarını kapsar.

7. Finansman Giderleri

İşletmenin gerek yatırım gerekse işletme sermayesi ihtiyacını karşılamak üzere yaptığı kısa veya uzun vadeli borçlanmaların faiz, komisyon ve kur farklarını kapsar.

Gider Çeşitleri Hesaplarının İşleyişi :

Eş zamanlı kayıt yöntemini uygulayan işletmelerde, giderler tahakkuk ettikçe ilgili fonksiyonel gider hesaplarına kaydedilirken, aynı anda yardımcı defterlerdeki söz konusu çeşit hesaplarına da kaydedilir. Gider çeşitlerinin izlendiği yardımcı defter kayıtlarının gider yerlerini de gösterecek biçimde tutulması esastır.

10-99 GİDER YERLERİ

Gider yeri, üretim ve hizmetlerin yapıldığı ve maliyetlerin oluştuğu, örgütün bir birimini ya da birim içindeki bir yeri ifade eder.

Giderlerin planlanması, kontrol edilmesi ve bu giderlerin dengeli bir biçimde toplanıp dağıtılmasını sağlar.

Gider yerlerinin saptanmasında genellikle kuruluşların organizasyon şeması esas alınır.

Gider yerleri aşağıdaki gibi bölümlenir.

- Esas üretim gider yerleri

- Yardımcı üretim gider yerleri

- Yardımcı hizmet gider yerleri

- Yatırım gider yerleri

- Üretim yerleri yönetimi gider yerleri

- Araştırma ve geliştirme gider yerleri

- Pazarlama, satış ve dağıtım gider yerleri

- Genel yönetim gider yerleri.

Gider yerlerinin bölümlenmesinde yukarıda verilen gider yerleri gruplanması esas olmakla beraber, kuruluşların işletme faaliyet alanı ile faaliyetin teknolojik akımına uygun olarak açılacak gider yerleri, bu verilen ana grup başlıkları altında yer alabilir.

7/B SEÇENEĞİNDE MALİYET HESAPLARI

Ticaret işletmeleri isteyen küçük hizmet işletmeleri ve isteyen küçük üretim işletmeleri giderlerin izlenmesinde bu seçeneği uygular.(1)

Bu uygulamada; giderler defter-i kebirde maliyet dönemi boyunca çeşit esasına göre izlenir. Maliyet çıkarma dönemlerinde, söz konusu giderler gider dağıtım tablosu aracılığıyla fonksiyonlarına dönüştürülerek ilgili gider yerlerine ve hizmet veya mamül maliyetlerine veya sonuç hesaplarına aktarılır.

Gider çeşitlerinin fonksiyonlarına dönüştürülmesinde ve ilgili gider yerlerine yüklenmesinde, işletmeler isterlerse gider çeşidi hesaplarından ilgili gider yerlerine ve fonksiyonel gider hesaplarına aktarmalar yapılmasını gerektirecek kayıt düzenini seçerler. İsterlerse, eş zamanlı kayıt düzenini bu seçenek için de kullanarak yardımcı defterlerde fonksiyonel gider hesaplarını ve gider yerlerini izleyebilirler. Bu suretle gider çeşitleri tahakkuk ettikçe ilgili defter-i kebir hesaplarında izlenirken; aynı anda yardımcı defterlerde fonksiyonlarına göre izlenip eş zamanlı olarak gider yerlerine aktarılabilir.

7/B seçeneğinde işletmeler 79 No.lu gruptaki maliyet hesaplarını kullanır.

Bu uygulamada maliyet hesap grupları aşağıdaki gibi bölümlenir:

79 GİDER ÇEŞİTLERİ

790 ilk Madde Ve Malzeme Giderleri

791 Memur Ücret Ve Giderleri (1)

792 Personel Ücret Ve Giderleri (1)

793 Dışarıdan Sağlanan Fayda Ve Hizmetler

794 Çeşitli Giderler

795 Vergi, Resim Ve Harçlar

796 Amortismanlar Ve Tükenme Payları

797 Finansman Giderleri

798 Gider Çeşitleri Yansıtma Hesapları

799 Üretim Maliyet Hesabı

Hesapların İşleyişi :

Giderler tahakkuk ettikçe dönem boyunca 790-797 No.lu çeşit esasına göre bölümlenmiş ilgili gider hesaplarının borcuna kaydedilir.

Üretim ve Hizmet işletmelerinde, maliyet çıkarma dönemlerinde düzenlenen gider dağıtım tablosu sonucuna göre fonksiyonlarına ve gider yerlerine göre gruplanan çeşit hesaplarının toplam tutarları, "798- Gider Çeşitleri Yansıtma Hesabı" alacağı ile "799- Üretim Maliyet Hesabı"na ve "630- Araştırma ve Geliştirme Giderleri", "631- Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri", "632- Genel Yönetim Giderleri", "66- Finansman Giderleri" grubunun ilgili hesabına, "680- Çalışmayan Kısım Gider ve Zararları" hesaplarının ilgili olanlarına veya aktifleşmesi gereken tutarlar ise ilgili aktif hesaplarının borcuna kaydedilir. Dönem sonlarında "799- Üretim Maliyet Hesabı", üretim işletmelerinde 151- Yarı Mamüller Üretim" ve "152- Mamüller" hesaplarına, hizmet işletmelerinde ise "622- Satılan Hizmet Maliyeti Hesabı"na devredilerek kapatılır.

Ticaret işletmelerinde ise dönem boyunca gider çeşitleri hesabının borcuna kaydedilen tutarlar, dönem sonlarında fonksiyonlarına dönüştürülerek sonuç hesapları arasında yer alan 630, 631, 632 hesapları ile 66- Finansman Giderleri Grubu" ilgili hesabının borcuna, "798- Gider Çeşitleri Yansıtma Hesapları"nın alacağına yazılır. 798 ve 799 No.lu hesaplar dönem sonlarında karşılaştırılarak kapatılır.(1

Yorum (yok) Yorum yaz!

« Önceki ::